Asesiadau o'r boblogaeth a chynlluniau

Mae adran 14 o Ddeddf Gwasanaethau Cymdeithasol a Llesiant (Cymru) 2014 (Deddf 2014) yn ei gwneud yn ofynnol i awdurdodau lleol a Byrddau Iechyd Lleol gyd-asesu lefel yr anghenion am ofal a chymorth (gan gynnwys anghenion gofalwyr am gymorth) yn ardal yr awdurdod lleol, ac i ba raddau nad yw’r anghenion hynny yn cael eu diwallu. Cyfeirir at yr asesiadau hyn fel ‘asesiadau o'r boblogaeth’.

Hefyd, fel rhan o'r asesiad o'r boblogaeth, mae’n rhaid i awdurdodau lleol a Byrddau Iechyd Lleol asesu ystod a lefel y gwasanaethau sydd eu hangen i ddiwallu’r anghenion gofal a chymorth sydd wedi’u nodi, ac ystod a lefel y gwasanaethau sydd eu hangen i atal, oedi neu leihau anghenion am ofal a chymorth ac i gyflawni’r amcanion eraill a nodwyd yn adran 15 (gwasanaethau ataliol). Hefyd, ceir gofyniad i asesu’r camau gweithredu gofynnol i ddarparu’r ystod a’r lefel o wasanaethau cyfunol drwy gyfrwng y Gymraeg.

Mewnosodwyd adran 14A o Ddeddf 2014 gan Deddf Llesiant Cenedlaethau'r Dyfodol (Cymru) 2015 (Deddf 2015) ac mae'n ei gwneud yn ofynnol i awdurdodau lleol baratoi a chyhoeddi cynlluniau ardal mewn ymateb i’r cyd-asesiad o'r boblogaeth, sy’n ofynnol o dan adran 14 o'r Ddeddf. Mae gan Fyrddau Iechyd Lleol gyfrifoldeb tebyg a gall awdurdodau lleol a'r Byrddau Iechyd Lleol perthnasol gytuno i baratoi a chyhoeddi cynllun ardal ar y cyd.

Mae adran 37 o Ddeddf 2015 yn ei gwneud yn ofynnol i bob bwrdd gwasanaethau cyhoeddus – y mae eu haelodau'n cynnwys awdurdodau lleol a Byrddau Iechyd Lleol – gynnal asesiad o lesiant economaidd, cymdeithasol, amgylcheddol a diwylliannol ei ardal. Cyfeirir at yr asesiadau hyn fel asesiadau o lesiant lleol.

Wrth baratoi asesiadau o lesiant lleol, mae adran 38 o Ddeddf 2015 yn ei gwneud yn ofynnol i fyrddau gwasanaethau cyhoeddus ystyried yr asesiad diweddaraf o'r boblogaeth a gynhaliwyd gan yr awdurdod lleol ar y cyd â Bwrdd Iechyd Lleol.

Rhaid i bob bwrdd gwasanaethau cyhoeddus, o dan adran 39 o Ddeddf 2015, baratoi ac yna cyhoeddi cynllun llesiant lleol, y mae'n ofynnol iddo nodi sut mae'r bwrdd yn bwriadu gwella llesiant economaidd, cymdeithasol, amgylcheddol a diwylliannol ei ardal i gyflawni “nodau llesiant” Deddf 2015. Gweler y nodau llesiant o dan adran 4 o Ddeddf 2015.
Mae Rhan 1 o Fesur Plant a Theuluoedd (Cymru) 2010 yn ei gwneud yn ofynnol i bob awdurdod lleol lunio a chyhoeddi ei strategaeth ar gyfer cyfrannu at yr ymdrechion i ddileu tlodi plant yng Nghymru.

Mae Rhan 2 o Fesur Plant a Theuluoedd (Cymru) 2010 yn rhoi dyletswydd ar awdurdodau lleol (a chyrff eraill) i lunio a chyhoeddi strategaeth ar gyfer cyfrannu at ddileu tlodi plant yng Nghymru. Mae’n rhaid i’r strategaeth gynnwys amcanion a ddewiswyd gan yr awdurdod lleol sy’n ymwneud â’r amcanion cyffredinol sy’n berthnasol i’w swyddogaethau ac y gellir eu dilyn wrth arfer ei swyddogaethau. Hefyd, mae’n rhaid i’r strategaeth gynnwys y camau gweithredu a’r swyddogaethau sydd i’w harfer gan yr awdurdod lleol at ddiben cyflawni ei amcanion.

Fodd bynnag, bydd dyletswydd awdurdod lleol i gyhoeddi strategaeth tlodi plant o dan adran 2 o Fesur 2010 wedi’i chyflawni pan gaiff cynllun ei gyhoeddi o dan adran 39 neu 44(5) o Ddeddf 2015 gan y bwrdd gwasanaethau cyhoeddus y mae’r awdurdod yn aelod ohono, ond dim ond os yw strategaeth yr awdurdod yn rhan annatod o’r cynllun hwnnw.

Nid oes unrhyw erthyglau am y pwnc hwn